Nieuws

Blijf op de hoogte van het laatste nieuws

zo 18 sep 2016

Cantatrix viert 25 jarig jubileum

 “Je bleef op het puntje van je stoel. Dirigent en koor hebben voelbaar iets te vertellen”  , aldus een recensent over een uitvoering van Cantatrix.

Dit is het handelsmerk van Vocaal Ensemble Cantatrix; bij een concert méér meegeven aan de luisteraar dan een goede weergave van mooie muziek. Luisteraars worden meegenomen in een muzikale ervaring die je meevoert en raakt tot in de ziel.

Onder het publiek wordt lang nagepraat over de concertervaring. Vele luisteraars worden vaste bezoekers en nemen steeds weer nieuwe bezoekers mee. De volle kerken en zalen in de afgelopen jaren, van de grote kerk in Leeuwarden tot de Westerkerk in Amsterdam, getuigen van de indruk die het koor telkens weer weet te maken.

Met dit verlangen voor ogen, om dergelijke muzikale ervaringen tot stand te brengen, is 25 jaar geleden het ensemble opgericht. De naam ‘Cantatrix’ is veelzeggend; het woord is een zelf-bedachte afleiding vanuit de Latijnse woordstam ‘cano’, die ‘zingen’ maar ook ‘betoveren’ aanduidt. De dubbele betekenis is bewust gezocht.

Hoe heeft Cantatrix geprobeerd deze naam eer aan te doen? De ingrediënten liggen deels voor de hand, hoewel Cantatrix ze een eigen kleur geeft. Natuurlijk spreekt de muziek zelf tot de verbeelding: vaste waardes zijn inmiddels de indrukwekkende passiemuziek van Bach rondom Pasen en de grote requiems van onder meer Duruflé en Faure. Deze stukken verklanken emoties van de hoogte- en dieptepunten uit het menselijk leven op een manier zoals woorden alleen dat niet kunnen.
Hoewel deze stukken door vele koren worden uitgevoerd heeft Cantatrix met haar uitvoeringen een geheel eigen plaats in Nederland verworven, die getuige de grote en nog steeds groeiende bezoekersaantallen zeer wordt gewaardeerd.

De grote werken worden afgewisseld met een thematische programmering. Onder titels als ‘Love and Worship’, ‘Miserere’ en ‘l’Amour et la Paix’, worden composities geprogrammeerd waarin de luisteraar eveneens grote menselijke thema’s herkent, maar die muzikaal een afwisseling bieden tussen bekendere werken en nieuw klankidioom.  Cantatrix zoekt daarbij voortdurend de samenwerking met gastdirigenten en componisten in binnen- en buitenland om zich bij haar programmering en uitvoeringspraktijk te laten inspireren en een podium te bieden voor de uitvoering van onbekendere werken. Enkele componisten hebben bijvoorbeeld op uitnodiging stukken geschreven voor Cantatrix, zoals in 2012 de Amerikaanse Ola Gjeilo.

Voorwaarde voor een betoverende luisterervaring is daarnaast een hoge uitvoeringskwaliteit. Op allerlei fronten wordt hier door het ensemble aan gewerkt. Er wordt geselecteerd en gecoacht op technische kwaliteiten van de individuele zangers, maar minstens zo belangrijk is de aandacht voor de ensembleklank. Met een intensief repetitieproces en een vaste kern van ervaren zangers heeft Cantatrix een unique sellingpoint ontwikkeld, een koorklank die door de luisteraars als een warm bad wordt ervaren en die afhankelijk van het repertoire vele kleurschakeringen kent.

Maar om het publiek te bereiken met mooie, goed uitgevoerde muziek, is ook een goed lopende praktische organisatie nodig op de achtergrond. Ook hier heeft Cantatrix in het afgelopen decennium iets bijzonders tot stand gebracht. Door de investering van veel tijd en aandacht maar vooral creativiteit is een uitgebreid netwerk opgebouwd van contacten met musici, dirigenten en concertorganisaties over de gehele wereld. In eigen land is Cantatrix daardoor een vaste waarde geworden op de grotere concertpodia maar ook bij bijzondere gelegenheden zoals de theatrale producties van ‘Opus Exit’ en ‘Draaf, Foekje, Draaf’;  in het buitenland is Cantatrix een veelgevraagd en succesvol deelnemer geworden aan de grote Grand Prix Concoursen in onder meer Frankrijk en Italië, op festivals zoals in Finland en Wit-Rusland of in nationale culturele uitwisselingsprogramma’s zoals met Duitsland, België, Polen en Engeland. De samenwerking met Cantatrix wordt door musici en organisatoren graag gezocht en erg gewaardeerd. Omgekeerd hebben de vele ervaringen die Cantatrix heeft opgedaan in dit wereldwijde culturele netwerk, een extra dimensie en diepgang gegeven aan de koorklank. 

Al deze ingrediënten hebben bijgedragen aan de bijzondere ervaring die een concertuitvoering van Cantatrix kenmerkt. Toch blijft er iets over dat ongrijpbaar is, het laatste ingrediënt; het gaat bij Cantatrix altijd om méér dan een optelling van mooie muziek, een goede uitvoering en een goede organisatie. Er gebéurt iets met de zangers en met de luisteraar, je blijft ‘op het puntje van je stoel’; dit is de ‘betovering’, waaraan het ensemble ooit al dromend en verlangend haar naam heeft ontleend. Een ingrediënt dat niet te plannen valt, alle voorbereidingen en noeste arbeid ten spijt. En toch is het zo regelmatig aanwezig, dat van toeval geen sprake lijkt; het heeft te maken met het ensemble zelf. De naam blijkt goed gekozen, haast profetisch; wat ooit de drijfveer was bij de oprichting, is in de afgelopen 25 jaren voortdurend aanwezig geweest.

* Cantatrix viert zijn 25 jarig jubileum met concertseries van Dokkum tot Maastricht.

BNG Cultuurfonds
Concertregistratie
22.50